Dostałeś niespodziewanie pieniądze na konto w Niemczech? Nie wydawaj ich od razu
Lepiej ich nie wydawać.
Błędny przelew na niemieckie konto nie oznacza automatycznie, że odbiorca staje się właścicielem pieniędzy. Co więcej, w niektórych sytuacjach wiadomość od osoby domagającej się zwrotu może być elementem oszustwa. Dlatego nie należy ani wydawać otrzymanych środków, ani pochopnie przelewać ich na rachunek podany przez nieznajomą osobę.
Wyjaśniamy, co zrobić po otrzymaniu nieznanego przelewu w Niemczech i kiedy pieniądze trzeba oddać.
Obce pieniądze wpłynęły na konto. Czy można je zatrzymać?
Co do zasady nie.
W niemieckim prawie istotne znaczenie mają przepisy dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia – ungerechtfertigte Bereicherung.
Zgodnie z § 812 niemieckiego kodeksu cywilnego (Bürgerliches Gesetzbuch – BGB), osoba, która uzyskała coś kosztem innej osoby bez podstawy prawnej, jest co do zasady zobowiązana do zwrotu uzyskanej korzyści.
Jeżeli więc ktoś chciał wysłać 1000 euro do swojego znajomego, ale przez pomyłkę pieniądze trafiły na twoje konto, sam fakt zaksięgowania przelewu nie daje ci automatycznie prawa do tych pieniędzy.
Nie działa tutaj zasada „znalezione – nie kradzione”.
A jeśli bank już zaksięgował pieniądze?
To również nie oznacza, że można je bezpiecznie wydać.
Saldo rachunku może rzeczywiście wzrosnąć i pieniądze mogą być widoczne jako dostępne. Jest to jednak kwestia techniczna związana z zaksięgowaniem transakcji.
Jeżeli nie istnieje podstawa prawna do otrzymania środków, nadawca może mieć roszczenie o ich zwrot.
Dlatego po zauważeniu podejrzanego przelewu najlepiej pozostawić tę kwotę na rachunku i najpierw ustalić, skąd pochodzi.
Wydałem pieniądze z błędnego przelewu. Czy nadal muszę je oddać?
Tutaj sytuacja robi się bardziej skomplikowana.
Niemieckie przepisy dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia przewidują również sytuacje, w których otrzymana korzyść już nie istnieje. Nie oznacza to jednak, że wystarczy szybko wydać pieniądze i problem znika.
Znaczenie mogą mieć między innymi okoliczności konkretnej sprawy oraz to, czy odbiorca wiedział albo powinien był zdawać sobie sprawę, że pieniądze mu się nie należą.
Przykład:
Na konto osoby zarabiającej miesięcznie około 2000 euro nagle wpływa 20 000 euro od całkowicie nieznanej firmy.
Trudno byłoby przekonująco twierdzić, że taki przelew nie wzbudził żadnych podejrzeń.
Dlatego celowe wydanie pieniędzy tylko po to, żeby później powiedzieć „już ich nie mam”, może skończyć się poważnym problemem.
Co zrobić, gdy zauważysz nieznany przelew?
Przede wszystkim sprawdź szczegóły transakcji.
Zobacz:
nazwę nadawcy,
kwotę,
datę przelewu,
opis transakcji – Verwendungszweck,
ewentualny numer klienta, faktury lub zamówienia.
Czasami zagadka szybko się rozwiązuje.
Może to być zwrot pieniędzy za zakupy, rozliczenie za energię, zwrot składki, wypłata od ubezpieczyciela, zwrot podatku, korekta faktury albo płatność od pracodawcy.
Jeżeli jednak nadal nie wiesz, dlaczego otrzymałeś pieniądze, skontaktuj się ze swoim bankiem.
Nieznajomy pisze: „Pomyliłem się, odeślij pieniądze”. Uważaj
Tutaj trzeba zachować szczególną ostrożność.
Wyobraź sobie następującą sytuację.
Na twoje konto wpływa 1500 euro. Chwilę później kontaktuje się z tobą nieznajoma osoba:
„Przepraszam, pomyliłem numer konta. Proszę wysłać 1500 euro na ten rachunek”.
Na pierwszy rzut oka wszystko wydaje się logiczne.
Problem pojawia się wtedy, gdy osoba kontaktująca się z tobą podaje inny rachunek niż ten związany z pierwotną transakcją albo próbuje wywrzeć presję na szybki zwrot.
W takiej sytuacji nie należy działać pochopnie.
Dlaczego samodzielne odsyłanie pieniędzy może być niebezpieczne?
Możliwy jest scenariusz oszustwa, w którym przestępca wykorzystuje cudze konto, skradzione dane lub inną nieuczciwą metodę do wykonania pierwszej płatności.
Następnie przekonuje odbiorcę, żeby „zwrócił” pieniądze poprzez nowy przelew na wskazany rachunek.
Odbiorca wykonuje przelew dobrowolnie.
Później okazuje się, że pierwotna transakcja była związana z oszustwem i rozpoczyna się procedura jej wyjaśniania. Tymczasem pieniądze wysłane przez odbiorcę trafiły już na konto wskazane przez przestępcę.
Dlatego zasada bezpieczeństwa jest prosta:
jeżeli nie znasz nadawcy, nie wykonuj samodzielnie nowego przelewu tylko dlatego, że ktoś przesłał ci numer IBAN i zażądał zwrotu.
Skontaktuj się z bankiem i wyjaśnij sytuację oficjalną drogą.
Czy nadawca może po prostu cofnąć przelew?
W przypadku zwykłego przelewu bankowego sytuacja wygląda inaczej niż przy poleceniu zapłaty, czyli Lastschrift.
Po wykonaniu i zaksięgowaniu standardowego przelewu SEPA nadawca zazwyczaj nie może po prostu kliknąć przycisku i jednostronnie zabrać pieniędzy z rachunku odbiorcy.
Może natomiast skontaktować się ze swoim bankiem i próbować odzyskać błędnie wysłane środki.
Jeżeli pieniądze zostały już zaksięgowane na rachunku odbiorcy, sprawa może wymagać współpracy banków i samego odbiorcy.
To kolejny powód, dla którego nie warto samodzielnie kombinować ze zwrotem.
Bank może się ze mną skontaktować?
Tak.
Jeżeli nadawca zgłosi błędnie wykonany przelew, jego bank może podjąć próbę odzyskania pieniędzy. W proces może zostać zaangażowany również bank odbiorcy.
Nie należy ignorować korespondencji dotyczącej takiej transakcji.
Jednocześnie warto upewnić się, że kontakt rzeczywiście pochodzi z banku. Przy podejrzanym telefonie najlepiej zakończyć rozmowę i samodzielnie zadzwonić pod oficjalny numer swojej instytucji finansowej.
Czy bank może podać nadawcy moje dane?
Wiele osób zakłada, że jeśli nie odpowie na prośbę o zwrot, nadawca nie będzie miał możliwości ustalenia, kto otrzymał pieniądze.
Nie warto na tym opierać swojej strategii.
W przypadku dochodzenia roszczeń istnieją przewidziane prawem procedury pozwalające ustalać okoliczności błędnych transakcji. Konkretne możliwości zależą od sytuacji, dlatego otrzymania większej kwoty od nieznanej osoby nie należy traktować jak anonimowego prezentu.
Pracodawca przelał za wysoką pensję
Błędne przelewy nie dotyczą wyłącznie pomyłek w numerach kont.
Może się zdarzyć, że pracodawca zamiast 2200 euro wypłaci pracownikowi 3200 euro. Podobne sytuacje mogą wynikać z błędu księgowości, podwójnego przelewu albo niewłaściwego naliczenia wynagrodzenia.
Czy dodatkowy tysiąc euro można zatrzymać?
Nie należy tego zakładać.
Jeżeli pracownik otrzymał wynagrodzenie, które mu się nie należało, pracodawca może mieć roszczenie o zwrot nadpłaty. W takich przypadkach znaczenie mogą mieć jednak szczegóły zatrudnienia, terminy dochodzenia roszczeń oraz ewentualne zapisy umowy lub układu zbiorowego.
Dlatego przy dużej nadpłacie najlepiej nie wydawać dodatkowych pieniędzy i skontaktować się z działem księgowości.
Dostałeś przelew dwa razy?
To również się zdarza.
Kupujesz coś przez internet, później otrzymujesz zwrot 299 euro, a następnego dnia sklep przez błąd ponownie przelewa dokładnie tę samą kwotę.
Drugi przelew nie staje się automatycznie prezentem od sklepu.
Jeżeli jedna płatność miała podstawę, a druga została wykonana omyłkowo, przedsiębiorca może domagać się zwrotu nadpłaty.
A jeśli nie wiem, kto wysłał pieniądze?
Nie próbuj na własną rękę szukać właściciela pieniędzy w mediach społecznościowych ani publikować danych transakcji na Facebooku.
Nie pisz na przykład:
„Czy ktoś o nazwisku XYZ wysłał mi dzisiaj 2500 euro?”
W szczegółach przelewu mogą znajdować się dane, których nie powinno się publicznie rozpowszechniać.
Znacznie bezpieczniejszym rozwiązaniem jest kontakt z bankiem.
Ile czasu trzeba czekać, zanim pieniądze staną się moje?
To częste pytanie, ale nie istnieje prosta zasada w rodzaju:
„Jeżeli przez 30 dni nikt się nie odezwie, możesz wydać pieniądze”.
Roszczenia cywilne w Niemczech podlegają terminom przedawnienia, a podstawowy termin przedawnienia wielu roszczeń wynosi trzy lata. Sposób jego obliczania zależy jednak od przepisów i okoliczności konkretnej sprawy.
Nie należy więc traktować kilku tygodni czy miesięcy ciszy jako zgody nadawcy na zatrzymanie pieniędzy.
Nieznany przelew na konto – 7 rzeczy, które warto zrobić
Jeżeli na twoim niemieckim koncie pojawiły się pieniądze niewiadomego pochodzenia:
Nie wydawaj otrzymanej kwoty.
Sprawdź nadawcę i opis przelewu.
Zastanów się, czy nie oczekiwałeś zwrotu lub rozliczenia.
W przypadku wątpliwości skontaktuj się ze swoim bankiem.
Nie odsyłaj pieniędzy na IBAN podany przez nieznajomego bez weryfikacji.
Nie przekazuj nikomu danych logowania, PIN-u ani kodów autoryzacyjnych.
Zachowaj korespondencję dotyczącą przelewu.
Szczególnie podejrzana jest sytuacja, gdy ktoś wywiera presję, żąda natychmiastowego zwrotu albo prosi o wysłanie pieniędzy na inne konto.
„Ale to przecież nie moja pomyłka”
To prawda. Jeśli ktoś wpisał niewłaściwe dane i przelał pieniądze nie tej osobie, odbiorca nie odpowiada za samo powstanie pomyłki.
Nie oznacza to jednak prawa do zatrzymania cudzych pieniędzy.
Można to porównać do sytuacji, w której firma kurierska przez pomyłkę dostarcza pod twój adres przesyłkę przeznaczoną dla kogoś innego. Fakt, że to nie ty spowodowałeś pomyłkę, nie powoduje automatycznie, że zawartość staje się twoją własnością.
Nieznany przelew w Niemczech – najważniejsza zasada
Jeżeli na konto wpłynęły pieniądze, których się nie spodziewałeś, najgorszym rozwiązaniem jest natychmiast je wydać.
Najpierw sprawdź transakcję.
Jeśli nie potrafisz ustalić źródła pieniędzy, skontaktuj się z bankiem. Jeżeli natomiast odezwie się nieznajomy i poprosi o przesłanie środków na wskazane przez niego konto, nie wykonuj nowego przelewu bez wcześniejszego zweryfikowania sytuacji.
Błędny przelew może być zwykłą ludzką pomyłką. Może być również elementem oszustwa.
W obu przypadkach spokój i kontakt z bankiem są znacznie lepszym rozwiązaniem niż szybkie wydanie albo odesłanie pieniędzy.
FAQ – błędny przelew w Niemczech
Czy mogę zatrzymać pieniądze przelane mi przez pomyłkę?
Co do zasady nie należy tego robić. Jeżeli nie istnieje podstawa prawna do otrzymania pieniędzy, nadawca może mieć roszczenie o ich zwrot na podstawie przepisów dotyczących bezpodstawnego wzbogacenia.
Co zrobić, gdy nie znam nadawcy przelewu?
Sprawdź opis transakcji i skontaktuj się ze swoim bankiem. Do czasu wyjaśnienia sytuacji najlepiej nie wydawać otrzymanej kwoty.
Ktoś prosi mnie o zwrot pieniędzy na inne konto. Co zrobić?
Nie wykonuj pochopnie nowego przelewu. Skontaktuj się z bankiem i zweryfikuj sytuację. Prośba o przesłanie pieniędzy na inny rachunek może być sygnałem ostrzegawczym.
Czy błędny przelew można cofnąć?
W przypadku zwykłego przelewu SEPA po jego realizacji odzyskanie pieniędzy nie działa tak samo jak zwrot Lastschrift. Nadawca powinien możliwie szybko skontaktować się ze swoim bankiem i zgłosić pomyłkę.
Pracodawca wypłacił mi za dużo. Czy mogę zatrzymać nadwyżkę?
Nie należy zakładać, że nadpłata staje się własnością pracownika. Pracodawca może mieć roszczenie o zwrot. Konkretna sytuacja może jednak zależeć od umowy, terminów i innych okoliczności.
Informacja: Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. W przypadku sporu dotyczącego większej kwoty warto skonsultować konkretną sytuację z bankiem lub prawnikiem.
Udostępnij go osobie, której te informacje mogą się przydać.